Nog één terugblik: deelnemers Top of Drenthe Liberty Tour bivakkeren in Langelo
NOORDENVELD - Van 9 tot en met 12 april vond de Top Of Drenthe Liberty Tour plaats. Een initiatief van Stichting Drenthe Weekend, die elke 5 jaar een Liberty Tour organiseert. Het bivakterrein van de deelnemers was opgesteld in het weiland bij de Blakervelderhoeve in Langelo, van waaruit iedere ochtend meerdere dorpen in de Kop van Drenthe werden aangedaan. ‘In 2025 hebben we een Liberty Tour gehouden van 10 dagen. Dus het is best bijzonder dat we nu alweer een Tour organiseren’, geeft coördinator Sjoerd Looijenga aan. ‘We doen dit omdat we vorig jaar te weinig in de Kop van Drenthe zijn geweest.’
De deelnemers aan de Liberty Tour komen uit heel het land naar Langelo om deel te nemen aan de tour. ‘Iedere ochtend houden we een briefing en na de briefing maken we ons gereed om diverse dorpen in de omgeving te bezoeken. Omdat alles in deze draait om veiligheid, kiezen we ervoor om met ongeveer 60 voertuigen de weg op te gaan. We proberen altijd wel rekening te houden met voertuigen die horen bij de geschiedenis van het gebied’, en op dat moment wijst hij naar een voertuig dat net aan komt rijden. ‘Kijk, dat is een Canadees voertuig en dat heet een “Stompsnuit”. Een voertuig dat hier veel in de provincie was tijdens de Tweede Wereldoorlog.’ De voertuigen werden tijdens de tour begeleid door 10 motorbegeleiders. ‘De voertuigen die meerijden, zijn allemaal originele voertuigen. Deze voertuigen mogen pas de weg op, wanneer ze gekeurd zijn en dus veilig zijn om te gaan rijden. Vereniging Keep Them Rolling (KRT) houdt dit alles nauwlettend in de gaten. Veiligheid voorop!’ Inmiddels komen steeds meer voertuigen aan op het weiland en het is duidelijk dat velen van hen elkaar al kennen. ‘We hebben een groep fanatieke deelnemers’, geeft Looijenga op dat moment aan. ‘Allemaal hebben ze een passie voor de voertuigen en de Tweede Wereldoorlog. En wat ook leuk is om te zien, is dat deze passie vaak van ouders op kinderen gaat en wij dus ook steeds meer jongvolwassenen zien.’
Vrijdagochtend was de Liberty Tour te zien in Peize. Bij de voormalige gemeentewerf werd een zogeheten static show gehouden, waar bezoekers de historische voertuigen van dichtbij konden bekijken. Ook basisschoolleerlingen brachten een bezoek aan de expositie, wat voor hen een leerzaam moment vormde waarin zij kennismaakten met de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Al vroeg stonden twee klassen klaar bij de brandweer in Peize. Het ging om leerlingen van basisscholen ’t Spectrum en De Eskampen uit de groepen 6, 7 en 8. Vol verwachting keken zij uit naar de komst van de voertuigen. Toen de eerste exemplaren het terrein opreden, werd het direct stil. De kinderen keken aandachtig en namen alles in zich op. Tussen de voertuigen door kregen de leerlingen uitleg over de geschiedenis en het gebruik ervan in de oorlog. Voor velen maakte dat diepe indruk. “Ik vond het echt heel vet,” zei Sanne enthousiast. Sietze reageerde met grote ogen: “WOW… dat ze dit vroeger hadden.” Tijdens de static show in Peize kregen bezoekers de kans om alles van dichtbij te bekijken en vragen te stellen. Voor de aanwezige leerlingen maakte dat het verleden tastbaar en levendig.
Ook op zaterdag trok de Liberty Tour door de gemeente Noordenveld. De dag begon om 09.30 uur in Langelo, waarna de stoet met historische voertuigen via verschillende dorpen een bevrijdingsrit maakte langs herdenkingsplekken in de regio. In Veenhuizen werd tussen 10.00 en 11.15 uur een stop gemaakt, waarbij onder meer het Gevangenismuseum werd bezocht met de speciale WO2-expositie ‘On/t/schuld’. Ook hier was een static show te zien. In Westervelde was een kleinere groep voertuigen aanwezig bij de onthulling van een gedenkteken voor een gecrashte Lancaster, waarbij een toespraak werd gehouden door een wethouder. De rest van de colonne passeerde de locatie stapvoets.
Via passages door onder meer Zuidvelde en Peest, waar een eregroet werd gebracht bij het monument ‘Executies Bonhagen 8 april 1945’, trok de tour verder naar Norg. Daar vond een uitgebreide lunchstop plaats en werd eveneens een static show gehouden. Op de algemene begraafplaats werd stilgestaan bij de oorlogsgraven van geallieerde militairen, met een toespraak van de burgemeester. In de middag vervolgde de stoet haar route via onder meer Een, Steenbergen en Roderesch, om uiteindelijk rond 15.00 uur aan te komen in Roden. Daar werden de voertuigen feestelijk onthaald met een parade door het centrum, begeleid door Showband Jong Noordenveld. Op De Brink stonden veel mensen te kijken naar de voorbijtrekkende voertuigen. Bezoekers konden de voertuigen van dichtbij bekijken en ook in de kerk was een expositie te zien.
Langs de route en op De Brink werd zichtbaar genoten van het schouwspel. “Het is indrukwekkend om dit zo langs te zien komen, het brengt de geschiedenis echt dichtbij,” vertelde een toeschouwer. Een andere bezoeker keek aandachtig naar de colonne en zei: “Je leest erover, maar als je het zo ziet rijden, besef je pas echt hoe het geweest moet zijn.” Ook onder jongere bezoekers maakte de tour indruk. “Ik vind het wel bijzonder dat deze voertuigen nog steeds rijden,” zei een jongen terwijl hij een foto maakte.
Naar aanleiding van de Liberty Tour Drenthe was op zaterdag 11 april daarnaast de hele dag een foto-expositie over de Tweede Wereldoorlog te bezichtigen in de Catharinakerk op De Brink. Deze expositie werd opgezet door een aantal bestuursleden van de Historische Vereniging Roon en mede mogelijk gemaakt door het beschikbaar stellen van materiaal van het 4-5 mei comité Noordenveld. Onder anderen Jan Oosterhuis, Jan Kemkers en Marga Schievink waren betrokken bij de expositie en vertelden over de impact ervan. “Ik ben dan wel van na de oorlog, maar als je het leest en ziet, komt er van alles door je heen,” aldus Jan Oosterhuis, terwijl hij langs de foto’s liep. Ook andere betrokkenen merkten dat de tentoonstelling veel losmaakte bij bezoekers. “Je ziet mensen echt even stil worden bij bepaalde beelden,” vertelde een van hen. “Het zijn niet alleen foto’s, het zijn verhalen die hier uit de regio komen en dat maakt het heel persoonlijk.”
De tentoonstelling trok ruim 300 bezoekers. De expositie bestond uit foto’s en informatieborden over de oorlog en de bevrijding. Zo waren er onder meer beelden te zien van het gebombardeerde gemeentehuis, het poesiealbum van Saartje Oudgenoeg en Canadezen tijdens de bevrijding. Ook werd aandacht besteed aan de Kanaalstraat, waar zich tijdens de oorlog ingrijpende gebeurtenissen hebben afgespeeld. Aan het eind van de middag keerde de tour terug naar Langelo, waar rond 17.15 uur het bivak werd bereikt. Ook daar waren belangstellenden welkom om nog een kijkje te nemen bij de voertuigen en deelnemers.
