Historische bezienswaardigheden in Nuis en Niebert
NUIS/NIEBERT - De dorpen Nuis en Niebert kennen samen een rijke geschiedenis aan cultuur. Bezoekers kunnen zich dan ook met gemak een dag vermaken in de twee dorpen, waar de musea een fijne samenwerking kennen. In Niebert kunnen bezoekers genieten van de Nieberter Molen en Museum ‘t Steenhuus en in Nuis is Museum ‘t Rieuw zéker ook een bezoek waard. De locaties laten niet alleen veel historie zien, maar organiseren ook geregeld activiteiten, die te vinden zijn op hun gezamenlijke website www.museanuisniebert.nl.
Museum ‘t Steenhuus is het enig overgebleven gebouw in de provincie Groningen met de oude vorm van een middeleuws steenhuis, eind veertiende eeuw. Het voorhuis diende oorspronkelijk als verdedigingstoren en door een verbouwing rond 1850 is de vorm van een boerderij ontstaan. Jan de Jong is één van de veertig vrijwilligers van het museum en vertelt vol passie over het ambachtelijke streekmuseum en haar schatten. ‘We hebben hier in het museum een vaste tentoonstelling, maar ook hebben we ieder jaar een wisselexpositie erbij. Dit seizoen zijn dat de houtsnijwerken van Ibo Heeres. Een indrukwekkende verzameling houtsnijwerken die opgesteld staan door het hele museum heen.’ Ibo Heeres laat zich voor zijn houtsnijwerken inspireren door de natuur en alledaagse voorwerpen. Het hout wat hij gebruikt is afkomstig van verschillende bomen of snoeiafval. Door het hout te laten drogen, ontstaan er kleurverschillen in het hout wat bijdraagt aan het effect van het houtsnijwerk. De vaste tentoonstelling van het museum laat een diversiteit aan materialen en scenario’s van vroeger zien. Zo zijn er oude gereedschappen te bezichtigen, unieke schildersmaterialen uit 1900 en zelfs het overlevingskistje waar Prinses Irene in werd vervoerd tijdens WOII is te bezichtigen. Ook bezit het museum een meidenkamer, ingericht in de stijl van de 20ste eeuw, een cafeetje, een winkeltje en kunnen bezoekers een kijkje nemen in een bakkerij van weleer. ‘Het is prachtig om hier mee bezig te zijn en we leren steeds meer over materialen van weleer’, vertelt de Jong.
Museum ‘t Rieuw laat de bezoeker kennis maken met de ontwikkeling van het Zuidelijk Westerkwartier. Het museum is gevestigd in en rond de oude, gerestaureerde Kimm boerderij, gelegen op het landgoed Coendersborg. De kerncollectie van het museum bestaat uit werktuigen en gebruiksvoorwerpen uit het verdwenen gemengd bedrijf, zowel uit het bedrijfsgedeelte als uit het huishouden. Ook toont het museum een doorlopende expositie van archeologische vondsten. Sinds 13 april heeft het museum er een nieuwe expositie bij, die voor drie jaar geëxposeerd zal worden. Stichting Bunkerbehoud Trimunt exposeert met Radarstelling Löwe, met een indrukwekkende maquette, diverse objecten, foto’s en meer over de Duitse radarstelling in Trimunt. Zo is er gebruik gemaakt van oude barakdelen en imponeert een vliegtuigmotor in de ruimte. Gerrit Renkema is initiatiefnemer van de stichting en maker van de maquette. ‘Ik ben opgegroeid tussen de bunkers in Trimunt en altijd al gefascineerd geweest door WOII. Na mijn pensioen ben ik mij er meer in gaan verdiepen, wat er nu allemaal was gebeurt in Trimunt. Er is al veel over geschreven, maar iets visueels was er niet en toen ben ik begonnen met de maquette. Er verzamelden zich langzaamaan mensen om mij heen die ook het verhaal van Trimunt wilden beleven en ontdekken. Er ontstond eerst een werkgroep in 2022, van vijf personen en inmiddels zitten we zelfs in de stichting met zeventien personen.’ Sinds de opening van de expositie heeft de stichting al meerdere groepen mogen ontvangen, zelfs uit Engeland en Canada. ‘Het leeft echt onder de mensen’, zegt Renkema. We hebben al veel lovende woorden gehad en er worden inmiddels zelfs al spullen van toen aangeleverd, fantastisch.’ De expositie is een succes, maar de stichting zit niet stil. ‘We zijn ook bezig met het opzetten van een lesprogramma en een QR-code route door Trimunt. Daarnaast hebben we onlangs ook te horen gekregen dat we een stuk land kunnen kopen, met daarop nog acht bunkers. De erfgenamen van de boer die het land in bezit had, hebben contact met ons opgenomen daarvoor. Het zou een waar cadeau zijn, wanneer we dit voor elkaar kunnen krijgen.’
De Nieberter Molen bestaat sinds 1899, bestaat uit zeven verdiepingen, waarvan ieder verdieping zijn eigen verhaal verteld. De molen is nog in gebruik en heeft nog twee functionerende maalstenenkoppels. De molen is een op zichzelf staand, opvallend element in het landschap, die ‘s avonds prachtig is verlicht. Theo Kerhoff en zijn vrouw Aafke Voskes, zijn twee van de vijf molenaren van de molen. ‘We hebben onlangs en Landelijke Open Molendag weer gehad en zijn toch altijd weer verheugd dat daar veel bezoekers op afkomen’, zegt Kerkhoff. ‘De molen is ook erg uniek in zijn soort, want het is één van de acht zeskantige molens die Nederland rijk en daarvan is hij ook nog de hoogste. De meeste molens hebben namelijk vier- of achtkanten of ze zijn rond.’ De molen voorziet nog steeds in het malen van meel wat met name wordt gemaakt voor veevoeder. ‘Ook malen we voor consumptie, maar dat is op kleine schaal en terug te vinden in het winkeltje onder in de molen.’ Daarnaast is de molen ook nog eens een opleidingsmolen, zoals Voskes vermeld. ‘Mensen die het leuk vinden kunnen een tweejarige opleiding volgen tot molenaar.’ De openingstijden van de molen zijn iedere eerste en derde zaterdag van de maand van 12.00 uur tot 17.00 uur. ‘En wanneer de blauwe wimpel uithangt is de molen ook open voor het bezoek’, voegt Kolthoff nog toe.
