Ambachtelijk streekmuseum ‘t Steenhuus sfeervol ingericht
NIEBERT – Aan ‘t Pad 15a vinden we na een grindpaadje, bruggetje en schelpenpad het ambachtelijk streekmuseum ‘t Steenhuus. Een buiten- en binnenplein is vrij toegankelijk voor een versnapering. Het museum is open op de vrijdag-, zaterdag- en zondagmiddag van 13.30 tot 17.00 uur. Dik 30 vrijwilligers runnen en beheren het museum. Steenhuizen zijn zeldzaam in Nederland. Het Steenhuus in Niebert is het enige overgebleven in Groningen. In de aangebouwde schuur van dit Steenhuus is het museum gevestigd.
Karin Dijkhuizen en Aaltje Venema zijn al jarenlang betrokken vrijwilligers (foto). In de oude bakkerswinkel serveren zij diverse lekkernijen. ‘De boterballen zijn het lekkerst,’ weet Karin Dijkhuizen. ‘Als vrijwilliger ontvangen wij de gasten, doen koffie en thee op het terras en zo nodig vertellen we een en ander over wat de bezoekers kunnen zien in het museum. Wij zijn het aanspreekpunt en hebben altijd met twee personen dienst. Wie ook vrijwilliger wil worden is welkom. Eens per maand word je dan ingedeeld.’ ‘t Steenhuus is een ambachtelijk streekmuseum. Wie wandelt rondom het binnenplein en op de zolderkamer ziet een pronkkamer, schilderswinkel, bakkerij, een kapsalon, kroegje, een meidenkamer, schoenmakerij, een schooltje en heel, heel veel voorwerpen uit vervlogen tijden. Jaarlijks zijn er vaste- en wissel exposities.
Jan de Jong uit Niebert kan er goed over vertellen. ‘Dit steenhuis is van 1370. In heel Nederland zijn nog enkele steenhuizen te vinden. Vroeger waren steenhuizen heel normaal. Er waren er wel een paar honderd en dat tot in Duitsland toe. De meeste steenhuizen zijn afgebroken en verwerkt in zandpaden om die steviger te maken. Een steenhuis is een verdedigingstoren en voorzien van kijk- en schietgaten. Er was altijd onenigheid tussen de landheren over de verdeling van land en water. Werd een steenhuis belegerd dan werd de bovenste verdieping gebruikt ter verdediging. Een ladder om op die verdieping te komen werd omhooggetrokken. Dit alles om de vesting goed te kunnen verdedigen. Een steenhuis werd gebouwd op een hoger gelegen stuk grond en boden zo ook bescherming tegen het zeewater. Je moet weten dat er in die tijd nog geen dijken waren en de zee vrij spel had. In 1850 kwam het steenhuis in bezit van een dominee en vanaf die tijd kreeg dit gebouw een woonfunctie. Tegenwoordig is het Groninger Landschap eigenaar van het steenhuis.’ Jammer vindt Jan de Jong dat er geen foto’s en tekeningen zijn gevonden van dit steenhuis.
Wie goed kijkt ziet nog deels de omliggende gracht en bijbehorende landerijen. In de tuin zijn oude fruitrassen te vinden en zien we de dikste rode beuk van Noord-Nederland. ‘t Steenhuus in Niebert ligt wat verscholen in het dorpse gebeuren. Samen met de Nieberter Molen en ‘t Rieuw is ‘t Steenhuus 1 van de drie monumentale musea in Nuis en Niebert die wekelijks bezoekers ontvangen. ‘De tuin en ons museum zijn een geliefde locatie voor een trouwreportage,’ zegt Aaltje Venema. Voor basisscholen is er een speciaal educatief project opgezet. ‘Met Berend en Bregje gaan we dan 100 jaar terug in de tijd. De kinderen gaan dan aan de slag met oude ambachten, wassen kleren met de hand en leren schoonschrijven met inkt,’ zegt Jan de Jong. Andere activiteiten zijn er ook. Regelmatig is er klootschieten of worden er fietstochten georganiseerd. Ook Open Monumentendag is altijd een happening. Kijk voor meer info op www.museanuisniebert.nl.
