Janneke Krooneman heeft een passie voor paarden en haar werk als microbioloog
PEIZE - Wanneer je bij de Noordenvelder van deze week de oprit oprijdt, moet je even schakelen. Zo rijd je het ene moment nog in de bebouwde kom van Peize en zo waan je je het andere moment ergens op het platteland. De achtertuin van Janneke Krooneman toont meteen waar zij een passie voor heeft; paarden. Maar dat is niet haar enige passie, want wanneer je bij haar aan tafel zit, kan ze ook uren praten over haar werk als microbioloog. ‘Processen waar je nooit klaar mee bent’, geeft ze lachend aan.
Ze is geboren in Dordrecht en wanneer ze vijf jaar is, verhuist het gezin, voor het werk van haar vader, naar Roden. Ze groeit op in een buurt waar veel “paardenmeisjes” wonen en op haar tiende gaat ze bij de ponyclub. De liefde voor paarden heeft ze niet van huis uit meegekregen, maar haar ouders steunen haar hierin volledig. ‘Een prachtige tijd was dat. We deelden als groep alles met elkaar. De pony’s werden op een wedstrijddag allemaal samen vervoerd in één grote kar en wij gingen er dan achteraan. Later hebben mijn ouders, evenals veel andere ouders, een trailer gekocht en werd de sport steeds meer individueel.’ Ze rijdt jarenlang wedstrijden, maar wanneer de kinderen worden geboren, doet ze een stapje terug. ‘En toen ik in 2015 een ongeluk kreeg, heb ik tegen mijzelf gezegd: ik ga het anders doen. Ik vond IJslanders altijd al leuke paarden en inmiddels hebben we er hier dan ook drie bij huis lopen. Een is zelfs al 30 jaar oud’, en ze kijkt genietend naar buiten.
Na de basisschool gaat ze naar het gymnasium in Groningen. ‘Daar strandde ik in het derde jaar, want ik had absoluut geen talenknobbel. Toen ben ik naar Leek gegaan en heb ik daar de opleiding atheneum vervolgd. Dat was een goeie keus, want ik kende daar ook veel meer mensen en had het er al snel naar mijn zin.’ Toch kent ze op het atheneum ook nog een pittige tijd en redt ze het met de hakken over de sloot. Haar besluit is dan ook om niet meteen naar de universiteit te gaan, maar eerst een hbo-opleiding te gaan volgen. ‘En daar haalde ik heel mooie cijfers!’ En de glimlach daarbij zegt genoeg, want dat gaf overduidelijk even een boost! Na het afronden van het hbo gaat ze uiteindelijk naar de universiteit in Groningen. ‘Bioloog worden. Dat was iets wat ik altijd al wilde. Ik was veel buiten en vond de flora en fauna om mij heen heel erg interessant.’ Uiteindelijk gaat haar interesse daarin nog een stapje verder en wordt ze microbioloog. ‘Ik heb altijd al een drang gevoeld om de wereld te willen verbeteren. Toen ik met micro-organismen in aanraking kwam, fascineerde het mij vooral om te zien wat ze allemaal konden’, spreekt ze enthousiast uit.
Na 15 jaar te hebben gewerkt voor een bedrijf waar biologisch bodemsanering werd verricht, besluit ze om een andere weg in te slaan. Ze gaat terug naar de Universiteit als onderzoeker en uiteindelijk aan de slag als lector Bioconversie & Fermentatietechnologie aan de Hanzehogeschool Groningen. ‘In mijn werk heb ik nu een mooie combinatie gevonden tussen praktijk en theorie.’ Samen met haar onderzoeksgroep richt ze zich op hoe micro-organismen (vooral bacteriën) gebruikt kunnen worden om duurzame materialen te maken, zoals bioplastics. Het idee is dat je met biologische processen vervuilende chemische productie uit olie kunt vervangen. ‘Kijk; hier heb ik een paar bekers. Jij denkt nu, dat zijn gewoon plastic bekers. Maar deze bekers zijn gemaakt van bioplastic en ook biologisch afbreekbaar. Zo hebben we al een aantal verschillende producten kunnen vervaardigen met bioplastic. Nadeel op dit moment is nog dat de productie erg duur is. We zijn nu aan het uitzoeken hoe we deze productie goedkoper kunnen maken en kunnen opschalen en klaar kunnen maken voor de industrie’, en daarbij klinkt het enthousiasme door in haar stem en wordt al snel duidelijk dat ze niet uitgepraat raakt over dit onderwerp en dit ook graag met anderen deelt.
Een extra motivatie om verder te gaan met onderzoeken uitvoeren naar bioplastic, waren haar klimaatexpedities naar Spitsbergen, Noordpool. ‘Ik ben daar geweest in 2015 en 2022. Een fantastische ervaring en het heeft voor mij nog duidelijker gemaakt hoe belangrijk het is dat alternatieven voor fossiel plastic sneller ontwikkeld moeten worden. We waren met 50 onderzoekers daar, die ieder hun eigen expertise hadden tijdens het onderzoeken. Mijn focus lag vooral op plasticvervuiling. En helaas liggen de stranden daar bezaaid met afvalplastic dat niet biologisch afbreekbaar is.’ Ze haalt haar laptop erbij, waarop de presentatie staat die ze onlangs aan de Vrouwen Van Nu Peize gaf. Wat ze toont, zijn prachtige beelden, van een prachtig landschap dat zeker niet verloren mag gaan. ‘Ik heb daar flora en fauna gezien, die je anders nooit zal zien en dat maakt echt heel veel indruk’, sluit ze af.
